Bir yere veya zamana ait olanı bildiren sıfat eki.
Görsel
📷 Görsel ekle
Açıklama — -DAki
Bulunma hali (-da/-de) + -ki = o yerde olan şeyi niteleyen sıfat.
masadaki kitap (masada olan kitap)
evdeki kedi (evde olan kedi)
sınıftaki öğrenciler (sınıfta olan öğrenciler)
çantadaki anahtar (çantada olan anahtar)
-ki ek almaz; -daki hiç değişmez.
Açıklama — Zamanlarda -ki
Zaman ifadelerine de eklenir:
dünkü haber · bugünkü toplantı · yarınki sınav
geçen haftaki program · sabahki telefon · akşamki yemek
Not: Zaman eklerinde ünlü uyumu vardır:
dün → dünkü (ü) · sabah → sabahki (i) · akşam → akşamki
Açıklama — İyelikte -ki
İyelik zamirlerine eklenerek "bana/sana ait olan" anlamı katar:
Bu çanta benimki değil, seninki.
Bizimki daha yeni, sizdeki daha eski.
Örnekler
Türkçe
Ses
Masadaki kitap benim.
Evdeki kedi çok yaşlı.
Dünkü haberi duydun mu?
Bugünkü toplantı iptal oldu.
Yarınki sınav çok zor olacak.
Bu şemsiye seninki mi?
Hayır, benimki mavi, bu sarı.
Sınıftaki öğrenciler çok çalışkan.
Çantadaki anahtar hangisi?
Sabahki kahve hâlâ sıcak.
Diyalog — Bu Seninki mi?
📷 Diyalog görseli
Zeynep ve Asel kütüphanede oturuyor.
👩
Masadaki kırmızı kalem seninki mi?
🧑
Hayır, benimki mavi. O sarı kalem sanırım yanımdakinin.
👩
Ah tamam. Dünkü dersteki notları aldın mı?
🧑
Aldım ama çantadaki defterde. Şu an bulamıyorum.
👩
Yarınki sınav için o notlar lazım mı?
🧑
Evet. Neyse, eve gidince bulacağım. Bizimki gibi büyük çantada her şey kaybolur!
Diyaloğa Göre Cevapla
Masadaki kırmızı kalem kimin?
Asel notları nerede?
Okuma Metni 1 — Dünkü Gece
Zeynep dün gece çok ilginç bir rüya gördü. Rüyadaki ev çok büyüktü. İçindeki odalar rengarenkti. Masadaki kitaplar uçuyordu. Duvardaki saatler ters dönüyordu.
Sabah uyandığında dünkü rüyayı hatırlamaya çalıştı. Ama sabahki çay hazırlanırken çoğunu unuttu. Yalnızca uçan kitaplar aklında kaldı. "Belki yarınki güne dair bir işaret" diye düşündü ve güldü.
Metne Göre Cevapla
Rüyadaki masada ne vardı?
Zeynep rüyanın büyük bölümünü ne zaman unuttu?
Okuma Metni 2 — Ofisteki Değişiklikler
Zeynep'in ofisinde bu hafta büyük değişiklikler oldu. Girişdeki resimler değiştirildi. Koridordaki lambalar yenilendi. Toplantı odasındaki sandalyeler yeni ve konforlu.
Zeynep'in masasındaki bilgisayar da değişti. Eskisi çok yavaştı, yenisi çok hızlı. Ayrıca bugünkü toplantıda yeni kurallar açıklandı. Dünkü toplantıya katılamayanlar için notlar e-postayla gönderildi. Zeynep bence ofisimiz şimdiye kadarki en iyi haline geldi diyor.
Metne Göre Cevapla
Toplantı odasına ne geldi?
Dünkü toplantıya katılamayanlar notları nasıl aldı?
Alıştırmalar
-ki ve -DAki
"Masadaki kitap" ne anlama gelir?
"Dün" + ki = ?
"Bu çanta seninki mi?" cümlesinde "seninki" ne anlama gelir?